Kako su sa rusko-ukrajinskom krizom krenula poskupljenja goriva i kod nas, pojedini naftaši iz Republike Srpske odmah su se upustili u lov u mutnom, kršeći uredbu o ograničenoj marži na naftne derivate, a sve s ciljem sticanja što većeg profita.
Tako su litar goriva prodavali i do 30 feninga skuplje nego što je dozvoljeno, čime su dobrano oštetli kupce, ali ni oni iz ove priče nisu izašli bez posljedica.
Podaci Inspektorata RS pokazuju da su kršenjem marži benzinske pumpe u RS protivpravno stekle imovinska korist od skoro 140.000 KM. Međutim, gramzivost ih je koštala deset puta više.
– Republička tržišna inspekcija, sa manjim prekidima, od marta ove godine kontroliše benzinske pumpe. Do sada su obavljene 163 kontrole, a u 101 slučaju utvrđene su određene nepravilnosti. Na osnovu toga izdata su 202 prekršajna naloga u vrijednosti od oko 1,5 milion KM, dok utvrđena protivpravno stečena imovinska korist iznosi 139.287 KM – kaže za Srpskainfo glavni republički tržišni inspektor Radivoje Gavrić.
Kad je riječ o kršenju pomenute uredbe, ističe da su inspektori zaticali različite situacije.
– Tako je, u jednom slučaju, po dolasku inspektora zatečen ED 5 po cijeni od 2,96 KM, a poslije kontrole uredbe poštivanja marže cijena je vraćena na 2,67 KM. Na drugoj pumpi, ED 5 prodavan je po tri KM, a po nalogu inspektora cijena je vraćena na 2,7 KM – ističe Gavrić.
Naftaši su prodavali litar goriva između par feninga i čak 0,30 KM skuplje nego što su smjeli. Otprilike, građanima je po nezakonitoj cijeni prodato najmanje 700.000 litara goriva.
U Grupaciji za promet naftnim derivatima pri Privrednoj komori RS nismo dobili komentar na kršenje marži i pomenuti iznos kazni, dok u udruženjima potrošača pozdravljaju sankcionisanje naftaša koji su pokušali da profitiraju na nezakonit način. Međutim, nezadovoljni su zaštitom građana.
– Aktuelna cijena goriva, koja se približila 3,5 KM, ionako je previsoka za veliku većinu građana kojima je automobil potreba, a imaju sve manje novca za benzin i dizel. Oni su samim poskupljenjima, koja su od marta izuzetno česta, na velikom gubitku, a da ne govorimo o prevarama naftaša. Pomenuti iznos izrečenih kazni pokazuje da su inspektori radili svoj posao, i tako treba da bude. Naime, svi koji ugrožavaju prava potrošača, na bilo koji način, za to moraju da budu kažnjeni – naglašava za Srpskainfo izvršna direktorka trebinjskog Udruženja građana „Oaza“ Nedeljka Ilijić.
Međutim, žalosno je što od kazni izrečenih naftašima, građani, kako kaže, nemaju ništa.
– U ovom slučaju zaradiće država, a šta ćemo s ljudima kojima su naftaši gorivo prodavali skuplje nego što su smjeli?! Njima samo ostaje mogućnost da tuže pumpe koje su kršile pomenutu uredbu, što će, naravno, malo ko uraditi. Jer, treba pokrenuti i platiti parnicu i čekati da se ona završi – naglašava Ilijić.
Iz Inspektorata RS ranije su saopštili da bi javno objavljivanje naziva subjekata kojima su izdati prekršajni nalozi moglo da utiče na postupke koji će, eventualno, biti vođeni pred nadležnim sudovima, pa zato nisu saopštili koje su pumpe kršile marže!?
– Pravna lica koja su neosnovano dizala cijene adekvatno su kažnjena prema Uredbi, dok pitanje obeštećenja kupaca nije u našoj nadležnosti. Tu bi svaki kupac koji smatra da je oštećen, uz dokaz o izvršenoj kupovini, svoja prava mogao zahtijevati putem suda – poručili su tada iz Inspektorata RS.
Trgovcima koji obavljaju djelatnost trgovine na veliko naftnim derivatima Uredbom se propisuje maksimalna veleprodajna marža u apsolutnom iznosu od 0,06 KM, dok maksimalna maloprodajna marža iznosi 0,25 KM po litru derivata.
