U toku 2023. godine na području Zeničko-dobojskog kantona evidentiran je 191 novi slučaj oboljenja od karcionoma grlića maternice – kazala je dr. Anela Bećirspahić iz Instituta za zdravlje i sigurnost hrane Zenica (INZ).
Evropska sedmica prevencije karcinoma grlića maternice, podsjetila je, obilježava se svake godine u trećoj sedmici januara na inicijativu Evropske asocijacije protiv karcinoma grlića maternice – EECA.
Tim su povodom danas, u atriju Shopping centra Zenica, stručnjaci tog instituta i studenti Medicinskog fakulteta Univerziteta u Zenici, odnosno Udruženja studenata BoHeMSA LC Zenica, organizirali zdravstveno-promotivni štand te dva sata razgovarali sa sugrađankama i dijelili im informativni materijal.
– To je jedan od najčešćih tipova karcinoma kod žena, ali on se može spriječiti ukoliko se rade preventivni pregledi. “Zlatni standard” za prevenciju ovog karcinoma jeste redovan ginekološki pregled, tokom kojeg se uzima bris sa grlića meternice, odnosno – papa test. Ukoliko se uoče na vrijeme abnormalnosti, abnormalne ćelije na grliču maternice, onda se ovaj rak može spriječiti, odnosno da uopće ne dođe do njegovog razvoja. Također, postoji vakcina protiv HPV-a, odnosno humanog papiloma virusa, koji je jedan od glavnih uzročnika ovog karcinoma – napomenula je Bećirspahić.
Vakcina se, dodala je, preporučuje za djevojčice uzrasta za 12 do 14 godina, kao i za dječake, ako su zainteresirani.
– Na području ZDK, odnosno cijele Federacije Bosne i Herecegovine, HPV vakcina je dostupna od 2022. godine. U toku prošle godine vakcinisane su 924 djevojčice na području ZDK. U toku 2023. godine registrovana je 191 žena oboljela od karcinoma maternice na području ZDK. Najmlađa žena imala je 32, a najstarija 99 godina – kazala je Bećirspahić, koja je najavila kako tek sumiraju statistiku za 2024. godinu.
Nezdrava ishrana, pušenje, slab imunološki sistem, rano stupanje u seksualni odnos i često mijenjanje partnera, faktori su rizika za razvoj ovog karcinoma, koji se može prevenirati.
Većem odzivu djevojčica, a kojih ciljanog uzrasta za vakcinaciju u tom kantonu ima oko 4.000, nadaju se ove godine, jer se tokom prošle godine, napomenula je, pojavila i epidemija morbila pa je usporena HPV vakcinacija.
Lokalni oficir za reproduktivno zdravlje i prava Amina Smajilović napomenula je kako to udruženje studenata tradicionalno s INZ-om obilježava Evropsku sedmicu prevencije karcinoma grlića maternice.
Osim današnje aktivnosti s tom ustanovom, dodala je, za članice Udruženja “Dlan” organiziraju i predavanja o temi “Rak ne bira, ti možeš”, čime žele staviti fokus na činjenicu da je ovaj rak preventabilan.
– Također, za studente Medicinskog fakulteta organizujemo radionicu kako pravilno izvršiti papa test – kazala je Smajilović te dodala da žele poslati i poruku kako djevojčice do 18 godina života mogu dobiti besplatnu vakcinu protiv HPV-a.
