Srpska trenutno isplaćuje penzije za 7.929 prijeratnih korisnika koji su pravo na penzionisanje ostvarili do 30. aprila 1992. godine na području koje sada pripada FBiH, dok je 30.071 predratni korisnik preminuo.
“Te isplate bi prema univerzalnom principu isplate penzije prema mjestu posljednjeg osiguranja trebalo da vrši Federalni zavod PIO/MIO. Zbog toga je Fond PIO RS aprila 2005. godine pokrenuo tužbu za preuzimanje na isplatu penzije kod Federalnog zavoda PIO/MIO, prema mjestu ostvarenja penzije, kao i novčano obeštećenje za isplaćene penzije koje je u takvim okolnostima vršio Fond PIO Republike Srpske”, pojašnjavaju iz Fonda PIO RS.
Međutim, u svim bh. pravosudnim instancama njihov zahtjev je, podsjetimo, odbijen, ali je Evropski sud za ljudska prava u nekim predmetima, kao što je predmet “Duško Karanović”, ukazao na diskriminaciju te naložio da budu preduzete mjere da do toga više ne dolazi, ali su iz Federalnog zavoda PIO/MIO ostali pri svom stavu – da FBiH ne duguje ništa Republici Srpskoj.
Istovremeno, troškovi Fonda PIO RS su, po tom osnovu, ogromni – premašili su 1,44 milijarde KM.
“Od aprila 2005. godine, kada je Fond PIO Republike Srpske podnio prvu tužbu prema Opštinskom sudu u Mostaru, prema sjedištu Federalnog zavoda, Fond PIO Republike Srpske za isplatu penzija predratnim korisnicima, zaključno sa 31. oktobrom 2023. godine, isplatio je 1.449.377.603 KM”, kažu iz Fonda PIO RS za “Nezavisne novine”.
Ratko Trifunović, predsjednik Udruženja penzionera Republike Srpske, upozorava na drugačiju praksu po entitetima.
“Penzioneri koji su dobili penzije na području sadašnje Federacije prije 1992. godine nisu ostvarili svoje pravo da im se penzija isplaćuje iz Federalnog fonda, dok je Srpska isplaćivala penzije za one koji su u FBiH, a penziju su ostvarili prije 1992. na području Srpske”, naveo je Trifunović.
On ističe da je Srpska isplaćivala penzije za 38.000 penzionera koji su penziju stekli na području sadašnje FBiH.
“I pored presude Suda u Strazburu, organi FBiH nikada to nisu izvršili, niti je bila ikakva reakcija nekog međunarodnog faktora, uključujući visoke predstavnike i strane ambasade. Oni su prećutali takvo ponašanje FBiH, a da smo mi to uradili, digla bi se i kuka i motika”, kaže Trifunović.
Od tih 38.000, dodao je, ostalo je nekoliko hiljada penzionera živih.
“Njima i dan-danas Fond PIO Republike Srpske isplaćuje penzije, iz sredstava iz doprinosa, što ide na teret naših penzionera. Zato je prosječna penzija kod nas manja, jer kada je preuzeto 38.000 penzionera, tada su penzije morale biti smanjene da bi se moglo njima isplaćivati. I nikad pravda nije zadovoljena, i pored presude Suda u Strazburu da to moraju i niko im ništa ne može”, rekao je Trifunović za “Nezavisne novine”.
